Badania nad oceanem cz. 11

Przyrządem do mierzenia temperatury w morzu jest zwyczajny termometr, zwłaszcza jeżeli chodzi o zmierzenie temperatury powierzchni. Zanurzony w wodę termometr pozwala nam wtedy na bezpośrednie odczytanie stanu ciepłoty bez żadnych błędów, i omyłek. Ciepłota wód morskich nie może być jednaka w całej głębokości, będzie ona malała w miarę zapuszczania się w coraz to większe głębie, aż osiągnie — jak to dawniej sądzono — 4°C t. j. stan swej największej gęstości. Chcąc zatem dokładnie poznać stosunki ciepłoty znaczniejszej głębokości dajmy na to w 400 m., musimy mieć przyrząd, który automatycznie zanotuje panującą tam właśnie temperaturę.

dachy lublin

W tym celu oceanografowie posługują się umyślnie skonstruowanym termometrem.. Jest to t. zw. termometr »przerzutowy« (Umkippsthermometer) wykonany przez firmę Negretti i Zambra w Londynie.

Jest to zwyczajny termometr z tą różnicą, że jest on tuż nad gruszką, rtęć zawierającą, łukowato zgięty a rurka włosowata w tymże samem miejscu termometru bardziej zaciśnięta. Wskutek tego zaciśnięcia rurki przy odwróceniu termometru gruszką do góry, przerywa się część słupka rtęci, znajdującego się ponad zgięciem rurki, przy czym zgięcie samo a także i wąskość rurki w zgięciu nie pozwala na przelanie się rtęci z gruszki w drugi koniec rurki termometrowej. Przy odwróceniu zatem tego termometru opada na dno rurki tylko ta rtęć, która w chwili odwrócenia znajdowała się nad zgięciem. Jeżeli taki termometr zanurzymy w wodę, potrzymamy czas jakiś potrzebny, by rtęć odpowiednio do ciepłoty tam panującej rozszerzyła się lub skurczyła a następnie termometr w’ wodzie w miejscu na temperaturę badanem odwrócimy gruszką do góry, natenczas część słupka rtęci ponad zgięciem się znajdująca urywa się i opada na dno rurki. Z oderwanej ilości rtęci wnosimy o temperaturze miejsca, w którym termometr odwróciliśmy. By zaś ułatwić sobie pracę i nie tracić czasu na ciągłe przy każdym pomiarze przerachowania, górna część rurki termometrycznej jest już odpowiednio doświadczalnie skalibrowaną tak, że możemy na niej wprost odczytać temperaturę w stopniach.

dachy lublin

One Comment
  1. Reklama
    Listopad 9, 2017 |